ZOEKEN

Staatssecretaris Eva De Bleeker richt academische werkgroep op voor optimale bescherming van de consument

Als staatssecretaris voor Consumentenbescherming engageert Eva De Bleeker zich om de consumenten in ons land optimaal te beschermen. Daartoe lopen heel wat concrete projecten maar wordt er ook over het volledige plaatje nagedacht. De Bleeker wil het thema breed aanpakken en in haar beleid zo veel mogelijk experten ter zake betrekken. Daartoe richtte ze een academische werkgroep op, die afgelopen week een eerste keer samenkwam.  

Consumentenbescherming was voorheen vaak een bijkomende kleine bevoegdheid bij het takenpakket van de minister van Economie. De regering De Croo pakte dat anders aan. Daar werd het beleidsdomein een gedeelde bevoegdheid, die zowel door de minister van Economie als door de staatssecretaris voor Consumentenbescherming wordt behartigd. Eva De Bleeker is ook exclusief verantwoordelijk voor een aantal grote consumententhema’s en wil ook nadenken over de brede benadering van haar bevoegdheid. 

Daarom maakt ze werk van een wetenschappelijke, transparante en objectieve werkgroep van academische experten die zal samenwerken rond consumententhema’s. De werkgroep zal de staatssecretaris op de hoogte houden van de evoluties binnen haar beleidsdomein en zal concrete actiepunten voorstellen om consumentenproblemen aan te pakken. De academici zullen hun studenten ook stimuleren om onderzoek te verrichten naar consumententhema’s. 

Volgens De Bleeker is het een belangrijke mijlpaal in de geschiedenis van de Belgische consumentenbescherming. Er wordt vaak vergeten dat consumentenbescherming eigenlijk een relatief nieuw gegeven is. Wanneer na de Tweede Wereldoorlog er een enorme economische schaalvergroting optreedt, wordt het duidelijk dat er een groot onevenwicht ontstaat tussen de steeds grotere bedrijven en hun klanten, die steeds minder macht hebben. In de tweede helft van de vorige eeuw ontwikkelde de wetgever beetje bij beetje nieuwe regels die het evenwicht wilden herstellen.  

Het consumentenrecht is echter vandaag ook nog in volle ontwikkeling. Dat heeft veel te maken met nieuwe technologische revoluties, maar ook door globalisering. Mede door de digitalisering zijn er tal van nieuwe soorten economische relaties. Mensen kopen en masse zaken bij webwinkels die ze nooit fysiek bezocht hebben. Consumenten verkopen voortdurend ook zaken aan elkaar op digitale platforms. Het aantal manieren om reclame te maken is geëxplodeerd.  

Dat brengt enorm veel uitdagingen en vragen met zich mee. Zijn onze definities van consumenten en ondernemingen nog actueel genoeg en moeten deze niet verbreed worden? Hoe beschermen we consumenten tegen alle nieuwe fenomenen? Hoe handhaven we het economische recht in digitale omgeving?  

De werkgroep werd opgericht voor onbepaalde duur en zal omkaderd worden door het kabinet van staatssecretaris De Bleeker. Er zetelen 8 professoren in van verschillende universiteiten en verschillende disciplines. 

  • Prof. Dr. Reinhard Steennot – UGent, voorzitter van de werkgroep  
  • Prof. Dr. Maggie Geuens – UGent 
  • Prof. Dr. Gert Straetmans – UAntwerpen 
  • Prof. Dr. Evelyne Terryn – KULeuven 
  • Prof. Dr. Malaika Brengman – VUB 
  • Prof. Dr. Cind Du Bois – KMS/ VUB 
  • Prof. Dr. Hervé Jacquemin – UNamur 
  • Prof. Dr. Anne-Lise Sibony – UC Louvain 

De Bleeker is enthousiast over de oprichting van de werkgroep en gelooft dat ze door samen te werken het verschil kunnen maken voor de consument: “Binnen de overheid hebben we heel wat expertise. Maar er is nog zo veel meer kennis, in het bijzonder in de academische wereld. Als we de consument optimaal willen beschermen, moeten we als beleidsmaker beschikken over alle mogelijke kennis en expertise binnen het domein consumentenbescherming. De werkgroep is daar het uitgelezen middel voor. We hebben hier de crème de la crème in verzameld. Ik kijk er dan ook enorm naar uit om met de groep rond te tafel te gaan zitten en mijn kennis over consumentenbescherming uit te breiden met de inzichten van alle leden.”. 

Reinhard Steennot is bijzonder verheugd over het initiatief van de staatssecretaris:  

“Consumenten worden vandaag reeds in belangrijke mate beschermd, maar wetenschappelijk onderzoek toont aan dat bepaalde beschermingstechnieken, zoals de uitgebreide informatieverplichtingen, op zich niet altijd even efficiënt zijn. Tevens zijn er nog een aantal lacunes in de bescherming van de consument. Zo zijn consumenten die diensten verwerven waarvoor er nog geen specifieke regelen bestaan vandaag minder goed beschermd dan consumenten die roerende goederen aankopen. Dit is een belangrijke vaststelling, in het bijzonder omdat het te verwachten valt dat bepaalde ondernemingen in de toekomst meer zullen inzetten op het verhuren van goederen dan de verkoop ervan. Ook andere recente ontwikkelingen, zoals het toenemend gebruik van online marktplaatsen, artificiële intelligentie en innovatieve marketingtechnieken creëren nieuwe uitdagingen. Tot slot noopt ook het streven naar een meer duurzame samenleving tot het herdenken van bepaalde regelen van consumentenrecht.”